Khi sinh sống hoặc học tập tại Nhật Bản, việc sử dụng tàu điện là điều gần như không thể thiếu. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu hết những quy tắc ứng xử cần thiết khi đi tàu – đặc biệt là với trẻ em và người mới sang Nhật. Ở Nhật, người ta rất coi trọng sự trật tự và lịch sự nơi công cộng. Chính vì vậy, việc hiểu và tuân thủ các phép lịch sự khi đi tàu không chỉ giúp bạn hòa nhập tốt hơn, mà còn thể hiện sự tôn trọng với người xung quanh.
Dưới đây là 8 quy tắc ứng xử cơ bản khi đi tàu ở Nhật, được thiết kế sinh động, dễ hiểu – rất phù hợp với các bé hoặc những ai mới làm quen với cuộc sống ở xứ sở hoa anh đào.
1. Xếp hàng khi chờ tàu

Tại các ga tàu ở Nhật, luôn có vạch kẻ rõ ràng để hướng dẫn người đi tàu xếp hàng ngay ngắn. Mọi người sẽ đứng ngay ngắn, không chen lấn, không đẩy nhau. Điều này giúp việc lên và xuống tàu diễn ra suôn sẻ, an toàn.
👉 Lưu ý: Hãy đợi cho hành khách bên trong xuống hết rồi mới bắt đầu lên tàu.
2. Giữ yên lặng trên tàu

Người Nhật rất coi trọng không gian yên tĩnh trên tàu. Việc nói chuyện to, cười lớn hoặc nghe nhạc mà không dùng tai nghe đều bị coi là bất lịch sự. Trên tàu, mọi người thường đọc sách, dùng điện thoại trong im lặng hoặc đơn giản là nghỉ ngơi.
👉 Mẹo nhỏ: Nếu đi cùng trẻ nhỏ, hãy nhắc bé nói khẽ và không chạy nhảy trên tàu.
3. Tắt âm điện thoại hoặc để chế độ im lặng

Khi lên tàu, hãy nhớ chuyển điện thoại sang chế độ im lặng (マナーモード - "manner mode"). Đặc biệt, ở khu vực ưu tiên (ghế dành cho người già, phụ nữ mang thai, người khuyết tật…), bạn nên tắt hẳn điện thoại để tránh gây ảnh hưởng đến các thiết bị y tế như máy tạo nhịp tim.
4. Không ăn uống trên tàu

Việc ăn uống trên tàu điện thông thường bị coi là không phù hợp. Một số chuyến tàu đặc biệt (như tàu du lịch hoặc tàu shinkansen) có thể cho phép ăn uống, nhưng với tàu địa phương hay tàu thường, tốt nhất là không nên.
👉 Ngoại lệ: Trẻ em nhỏ có thể được uống nước hoặc sữa, nhưng nên giữ vệ sinh và không làm vương vãi ra ghế hay sàn.
5. Nhường ghế cho người cần thiết

Trên tàu luôn có ghế ưu tiên (優先席 - "yūsen seki"). Nếu bạn đang ngồi ở khu vực này và thấy người già, phụ nữ mang thai, người khuyết tật hoặc người đi cùng trẻ nhỏ bước lên, hãy chủ động đứng dậy nhường chỗ. Hành động nhỏ nhưng mang lại ý nghĩa lớn!
6. Không chắn cửa ra vào

Khi tàu dừng ở ga, hành khách sẽ lên xuống rất nhanh. Vì vậy, việc đứng chắn cửa ra vào sẽ gây cản trở và bị coi là bất lịch sự. Hãy di chuyển vào bên trong tàu sau khi lên và tránh đứng ở lối ra vào nếu không cần thiết.
7. Không để hành lý chiếm chỗ

Nếu bạn mang balo hoặc túi lớn, hãy đeo ở trước ngực hoặc để sát vào người. Tránh để túi chiếm chỗ ngồi hoặc gây vướng lối đi.
👉 Gợi ý: Các toa tàu có giá hành lý ở trên đầu – bạn có thể tận dụng để cất đồ.
8. Cư xử lịch sự và thân thiện

Trên tàu, hãy luôn cư xử lịch sự, nhã nhặn. Chỉ cần một nụ cười nhẹ, một cái cúi đầu cảm ơn khi được nhường chỗ – bạn đã góp phần làm cho hành trình dễ chịu hơn cho mọi người.
Lời kết
Việc tuân thủ các quy tắc ứng xử khi đi tàu ở Nhật không chỉ là biểu hiện của văn hóa, mà còn giúp xây dựng một xã hội trật tự và văn minh. Những thói quen này nên được rèn luyện từ nhỏ, để trẻ em có thể sớm hòa nhập với môi trường sống và học cách tôn trọng cộng đồng.
Nếu bạn đang sống, học tập hoặc làm việc tại Nhật Bản – đừng quên chia sẻ những quy tắc nhỏ này cho con em hoặc người thân của mình nhé!
Bạn muốn tìm hiểu thêm các quy tắc sống ở Nhật hay học tiếng Nhật dễ hiểu? Đừng quên ghé thăm YutoJP.com để cập nhật thông tin mới nhất mỗi ngày!